ఫ్రీ హిట్ రూల్ అంటే ఏమిటి? నోబాల్ తర్వాత ఎందుకు ఫ్రీ హిట్ ఇస్తారు? పూర్తి వివరాలు

క్రికెట్‌లో ఫ్రీ హిట్ అనేది నోబాల్‌ తర్వాత బ్యాటర్‌కు లభించే ప్రత్యేక అవకాశం. ఈ బంతిపై బ్యాటర్‌కు భారీ ప్రయోజనం ఉంటుంది. ఎందుకంటే బౌల్డ్‌, క్యాచ్‌, ఎల్‌బీడబ్ల్యూ, స్టంపింగ్‌, హిట్ వికెట్‌ వంటి సాధారణ ఔట్‌ విధానాల ద్వారా అతడిని ఔట్‌ చేయడం సాధ్యం కాదు. దీంతో బ్యాటర్లు ఎలాంటి ఒత్తిడి లేకుండా భారీ షాట్లు ఆడేందుకు ప్రయత్నిస్తారు.

ఈ నిబంధనను అంతర్జాతీయ క్రికెట్ మండలి 2007లో తొలిసారిగా ప్రవేశపెట్టింది. ఆరంభంలో ఫ్రంట్‌-ఫుట్‌ నోబాల్‌లకే ఫ్రీ హిట్‌ వర్తించగా, 2015లో అన్ని రకాల నోబాల్‌లకు ఈ అవకాశాన్ని విస్తరించింది. అక్రమ బంతులు వేసిన బౌలర్లను శిక్షించడంతో పాటు బ్యాటర్లకు అదనపు ప్రయోజనం కల్పించడమే ఈ నిబంధన వెనుక ప్రధాన ఉద్దేశం.

ప్రస్తుతం వన్డేలు, టీ20లు, అలాగే ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరిగే ప్రధాన ఫ్రాంచైజీ లీగ్‌లలో ఫ్రీ హిట్‌ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ఈ నిబంధన కారణంగా పవర్‌ హిట్టర్లు సిక్సర్ల వర్షం కురిపించిన సందర్భాలు, చివరి ఓవర్లలో వివాదాస్పద ఘటనలు కూడా ఎన్నో చోటుచేసుకున్నాయి. ఈ కథనంలో ఫ్రీ హిట్‌ నిబంధనకు సంబంధించిన పూర్తి వివరాలను తెలుసుకుందాం. అంతర్జాతీయ క్రికెట్ మండలి, మేరీలెబోన్ క్రికెట్ క్లబ్‌ (MCC) అధికారిక నిబంధనలతో పాటు ఈ రూల్‌ చరిత్ర, కాలక్రమేణా జరిగిన కీలక మార్పులు, క్రికెట్‌లో ఫ్రీ హిట్‌ ఎలా అమలవుతుందనే అంశాలను సమగ్రంగా పరిశీలిద్దాం.

ఐపీఎల్ 2027లో భారీ మార్పిడి? ఢిల్లీకి రిషభ్ పంత్.. లక్నోకు కుల్దీప్ యాదవ్!

ఫ్రీ హిట్ రూల్ అంటే ఏమిటి?

ఫ్రీ హిట్‌ అనేది పరిమిత ఓవర్ల క్రికెట్‌లో నోబాల్‌ తర్వాత వచ్చే ప్రత్యేక బంతి. అంతర్జాతీయ క్రికెట్ మండలి ప్లేయింగ్ కండిషన్స్ ప్రకారం, ఏ రకమైన నోబాల్‌ అయినా దాని తర్వాతి బంతి ఫ్రీ హిట్‌గా పరిగణించబడుతుంది. బౌలర్‌ నోబాల్‌ వేయగానే అంపైర్‌ ఒక చేతిని తలపై వృత్తాకారంలో తిప్పుతూ ఫ్రీ హిట్‌కు సంకేతం ఇస్తాడు.

ఫ్రీ హిట్‌ బంతిపై బ్యాటర్‌కు ప్రత్యేక రక్షణ ఉంటుంది. ఈ బంతికి బౌల్డ్‌, క్యాచ్‌, ఎల్‌బీడబ్ల్యూ, స్టంపింగ్‌, హిట్ వికెట్‌ వంటి సాధారణ ఔట్‌ విధానాలు వర్తించవు. అయితే రన్‌ఔట్‌, ఫీల్డ్‌కు అడ్డుపడటం (Obstructing the Field), డబుల్ హిట్‌ వంటి కొన్ని ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో మాత్రం బ్యాటర్‌ ఔట్‌ అయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. దీంతో వికెట్‌ కోల్పోతామన్న భయం లేకుండా బ్యాటర్‌ స్వేచ్ఛగా భారీ షాట్లు ఆడేందుకు ప్రయత్నిస్తాడు.

ఉదాహరణకు బౌలర్‌ ఫ్రంట్‌-ఫుట్‌ నోబాల్‌ వేస్తే, దాని తర్వాతి బంతి ఫ్రీ హిట్‌గా మారుతుంది. ఆ బంతికి బ్యాటర్‌ క్యాచ్‌ ఇచ్చినా లేదా బౌల్డ్‌ అయినా ఔట్‌గా పరిగణించరు. అంతేకాకుండా ఫ్రీ హిట్‌ బంతి కూడా నోబాల్‌ లేదా వైడ్‌ అయితే, దాని తర్వాత మరోసారి ఫ్రీ హిట్‌ లభిస్తుంది. ఇలా చెల్లుబాటు అయ్యే బంతి పడే వరకు వరుసగా ఫ్రీ హిట్‌లు కొనసాగుతాయి.

ఫ్రీ హిట్‌కు సంబంధించిన ఐసీసీ, ఎంసీసీ నిబంధనలు

ప్రస్తుతం పరిమిత ఓవర్ల క్రికెట్‌లో అమల్లో ఉన్న ఐసీసీ ప్లేయింగ్ కండిషన్స్‌లోని క్లాజ్ 21.19 ప్రకారం ఫ్రీ హిట్ నిబంధన అమలులో ఉంటుంది. ఈ నిబంధనలోని ముఖ్యాంశాలు ఇవి.

1. ఫ్రీ హిట్ ఎప్పుడు లభిస్తుంది?

ఏ రకమైన నోబాల్‌ వేసినా దాని తర్వాతి బంతి ఫ్రీ హిట్‌గా పరిగణిస్తారు. గతంలో కేవలం ఫ్రంట్‌-ఫుట్ నోబాల్‌లకు మాత్రమే ఫ్రీ హిట్ ఉండేది. అయితే 2015 నుంచి నడుము ఎత్తు దాటిన ఫుల్‌టాస్‌లు సహా అన్ని రకాల నోబాల్‌లకు ఈ నిబంధనను విస్తరించారు.

2. అంపైర్ సంకేతం ఎలా ఉంటుంది?

ముందుగా అంపైర్ సాధారణ నోబాల్ సంకేతాన్ని (ఒక చేతిని అడ్డంగా చాచడం) ఇస్తాడు. అనంతరం ఒక చేతిని తలపై వృత్తాకారంలో తిప్పుతూ ఫ్రీ హిట్‌కు సంకేతం ఇస్తాడు.

3. ఫ్రీ హిట్‌లో బ్యాటర్ ఎలా ఔట్ అవుతాడు?

ఫ్రీ హిట్ బంతిపై నోబాల్‌కు వర్తించే ఔట్ విధానాలు మాత్రమే అమల్లో ఉంటాయి. అంటే రన్‌ఔట్‌, ఫీల్డ్‌కు అడ్డుపడటం (హ్యాండ్లింగ్ ది బాల్ సహా), బంతిని రెండుసార్లు కొట్టడం (డబుల్ హిట్) ద్వారా మాత్రమే బ్యాటర్ ఔట్ అవుతాడు. బౌల్డ్‌, క్యాచ్‌, ఎల్‌బీడబ్ల్యూ, స్టంపింగ్‌, హిట్ వికెట్ వంటి ఔట్ విధానాలు వర్తించవు. బ్యాటర్ క్యాచ్ ఇచ్చినా లేదా బౌల్డ్ అయినా బంతి లైవ్‌లోనే ఉంటుంది. చేసిన పరుగులు కూడా జట్టుకు లెక్కలో చేరతాయి.

4. ఫీల్డింగ్‌లో మార్పులు చేయవచ్చా?

నోబాల్ తర్వాత అదే బ్యాటర్ స్ట్రైక్‌లో ఉంటే సాధారణంగా ఫ్రీ హిట్‌కు ముందు ఫీల్డింగ్ అమరికను మార్చడానికి అనుమతి ఉండదు. అయితే నోబాల్‌పై పరుగులు తీసి స్ట్రైక్ మారితే లేదా అక్రమ ఫీల్డింగ్ అమరిక కారణంగా నోబాల్ పడితే మాత్రం ఫీల్డింగ్‌లో మార్పులు చేయవచ్చు. అవసరమైతే వికెట్ కీపర్ భద్రత కోసం తన స్థానాన్ని వెనక్కి మార్చుకోవచ్చు.

5. బౌలర్‌ను మార్చవచ్చా?

ఫ్రీ హిట్ బంతిని అదే బౌలర్ తన ఇష్టానుసారం స్పిన్ లేదా పేస్‌తో వేయవచ్చు. అయితే వరుస ఓవర్లు వేయకూడదనే సాధారణ నిబంధన మాత్రం యథావిధిగా అమల్లో ఉంటుంది.

6. వరుసగా ఫ్రీ హిట్‌లు రావచ్చా?

ఫ్రీ హిట్ బంతి కూడా నోబాల్ లేదా వైడ్ అయితే, దాని తర్వాతి బంతి కూడా ఫ్రీ హిట్‌గా ఉంటుంది. చెల్లుబాటు అయ్యే బంతి పడే వరకు ఇలా వరుసగా ఫ్రీ హిట్‌లు కొనసాగవచ్చు.

7. ఫ్రీ హిట్‌లో వైడ్ అయితే ఏమవుతుంది?

ఫ్రీ హిట్ సమయంలో బౌలర్ వైడ్ వేస్తే, ఆ బంతి కూడా అక్రమ డెలివరీగా పరిగణించబడుతుంది. దీంతో తదుపరి బంతి కూడా ఫ్రీ హిట్‌గానే ఉంటుంది.

8. ఎంసీసీ చట్టాల్లో ఫ్రీ హిట్ ఉందా?

ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను ఐసీసీ ప్లేయింగ్ కండిషన్స్‌లో ప్రత్యేకంగా పొందుపరిచింది. ఎంసీసీ క్రికెట్ చట్టాల్లో ఫ్రీ హిట్ గురించి ప్రత్యక్షంగా ప్రస్తావన లేదు. అయితే ఎంసీసీ చట్టాలు 21, 41 ప్రకారం నోబాల్ సమయంలో రన్‌ఔట్‌, ఫీల్డ్‌కు అడ్డుపడటం లేదా బంతిని రెండుసార్లు కొట్టడం ద్వారా మాత్రమే బ్యాటర్ ఔట్ కావచ్చని స్పష్టం చేశాయి. ఫ్రీ హిట్ సమయంలో కూడా ఇదే నిబంధనలు వర్తిస్తాయి.

ఐపీఎల్ 2027కు ముందు యువరాజ్ సింగ్ ఢిల్లీ క్యాపిటల్స్ సహాయక సిబ్బందిలో చేరనున్నాడా?

ఫ్రీ హిట్ రూల్ చరిత్ర – కీలక మార్పుల

సంవత్సరం / కాలం	కీలక మార్పు
అక్టోబర్ 2007	ఐసీసీ వన్డే క్రికెట్‌లో తొలిసారిగా ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను ప్రవేశపెట్టింది. అప్పట్లో ఇది ఫ్రంట్‌-ఫుట్ నోబాల్‌లకు మాత్రమే వర్తించేది.
2008–2009	ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను టీ20 క్రికెట్‌తో పాటు ఐపీఎల్, టీ20 ప్రపంచకప్ వంటి ప్రధాన టోర్నీల్లో అమలు చేశారు. అయితే అప్పటికీ ఇది ఫ్రంట్‌-ఫుట్ నోబాల్‌లకే పరిమితమైంది.
జులై 2015	ఐసీసీ కీలక మార్పు చేసింది. అన్ని రకాల నోబాల్‌లకు ఫ్రీ హిట్ వర్తించేలా నిబంధనను విస్తరించింది. నడుము ఎత్తు దాటిన ఫుల్‌టాస్‌లు, ఇతర అక్రమ డెలివరీలు కూడా ఇందులో చేరాయి.
2017–2022	ఐసీసీ ప్లేయింగ్ కండిషన్స్‌లో పలు మార్పులు జరిగినప్పటికీ ఫ్రీ హిట్ నిబంధనలో ఎలాంటి మార్పులు చేయలేదు. కేవలం అనుబంధ నిబంధనలను మాత్రమే స్పష్టం చేసింది.
జూన్ 2025	నడుము ఎత్తు దాటిన ఫుల్‌టాస్‌లపై కొత్త ప్రయోగాత్మక నిబంధనను ఐసీసీ తీసుకొచ్చింది. అయితే నోబాల్ తర్వాత ఫ్రీ హిట్ ఇవ్వాలనే నిబంధనలో ఎలాంటి మార్పు లేదు. ప్రస్తుతం కూడా ఫ్రీ హిట్ పరిమిత ఓవర్ల క్రికెట్‌కే పరిమితమై ఉంది.

ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను ఎందుకు ప్రవేశపెట్టారు?

ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను ప్రవేశపెట్టడం వెనుక ఐసీసీకి పలు ముఖ్యమైన కారణాలు ఉన్నాయి. అక్రమ బౌలింగ్‌ను తగ్గించడం నుంచి బ్యాటర్లకు న్యాయం చేయడం వరకు ఈ రూల్ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది.

1. అక్రమ బౌలింగ్‌ను నిరోధించేందుకు: గతంలో నోబాల్ వేసిన బౌలర్‌కు కేవలం ఒక అదనపు పరుగు మాత్రమే శిక్షగా ఉండేది. దీంతో కొంతమంది బౌలర్లు ఉద్దేశపూర్వకంగా నోబాల్ వేసి బ్యాటర్‌పై ఒత్తిడి తీసుకురావడానికి ప్రయత్నించేవారు. ఫ్రీ హిట్ నిబంధనతో నోబాల్‌కు మరింత కఠినమైన శిక్ష విధించబడింది. దీంతో బౌలర్లు నోబాల్‌లు వేయకుండా మరింత జాగ్రత్తగా బౌలింగ్ చేయాల్సి వస్తోంది.

2. బ్యాటర్లకు అదనపు ప్రయోజనం కల్పించేందుకు: కేవలం ఒక అదనపు పరుగు ఇవ్వడం మాత్రమే బ్యాటింగ్ జట్టుకు సరిపోదని ఐసీసీ భావించింది. అందుకే నోబాల్ తర్వాత ఫ్రీ హిట్ అవకాశం కల్పించింది. ఈ బంతిపై సాధారణ ఔట్ విధానాలు వర్తించకపోవడంతో బ్యాటర్లు ఎలాంటి భయం లేకుండా భారీ షాట్లు ఆడే అవకాశం పొందుతారు.

3. మ్యాచ్‌లను మరింత ఉత్కంఠభరితంగా మార్చేందుకు: ఫ్రీ హిట్ బంతులు సాధారణంగా భారీ సిక్సర్లు, ఫోర్లు లేదా మ్యాచ్ మలుపు తిప్పే షాట్లకు వేదికగా నిలుస్తాయి. దీంతో అభిమానులకు మరింత వినోదం లభిస్తుంది. క్రికెట్‌ను మరింత ఆకర్షణీయంగా మార్చడంలో కూడా ఈ నిబంధన కీలక పాత్ర పోషించింది.

4. బౌలర్లలో క్రమశిక్షణ పెంచేందుకు: ఫ్రీ హిట్ నిబంధనతో బౌలర్లు ప్రతి బంతిని మరింత జాగ్రత్తగా వేయాల్సి వస్తుంది. ఒకసారి నోబాల్ వేస్తే అదనపు పరుగు ఇవ్వడమే కాకుండా, తర్వాతి బంతిని కూడా బ్యాటర్‌కు అనుకూలంగా మార్చాల్సి వస్తుంది. దీంతో బౌలింగ్‌లో క్రమశిక్షణ పెరగడంతో పాటు నిబంధనల ఉల్లంఘన కూడా తగ్గింది.

వరుసగా ఫ్రీ హిట్‌లు ఎప్పుడు వస్తాయి?

ఫ్రీ హిట్ బంతి కూడా చెల్లుబాటు అయ్యే డెలివరీ కాకపోతే, అంటే మరోసారి నోబాల్ లేదా వైడ్ అయితే, దాని తర్వాతి బంతి కూడా ఫ్రీ హిట్‌గా ఉంటుంది. చెల్లుబాటు అయ్యే బంతి పడే వరకు ఈ ప్రక్రియ కొనసాగుతుంది.

ఉదాహరణకు:

• బౌలర్ ఫ్రంట్‌-ఫుట్ నోబాల్ వేస్తాడు - తర్వాతి బంతి ఫ్రీ హిట్.
• ఫ్రీ హిట్ బంతిని కూడా నోబాల్‌గా వేస్తాడు (ఉదాహరణకు నడుము ఎత్తు దాటిన ఫుల్‌టాస్) - మళ్లీ మరో ఫ్రీ హిట్ లభిస్తుంది.
• ఆ తర్వాతి బంతి వైడ్ అయితే - మరోసారి ఫ్రీ హిట్ కొనసాగుతుంది.

డీపీఎల్ 2026 వేలం అమ్ముడైన & అమ్ముడుపోని జాబితా: పూర్తి వివరాలు

ఫ్రీ హిట్‌లో బ్యాటర్ ఎలా ఔట్ అవుతాడు?

ఔట్ విధానం	ఫ్రీ హిట్‌లో ఔట్ అవుతాడా?	వివరణ
బౌల్డ్	కాదు	బంతి స్టంప్స్‌ను తాకినా బ్యాటర్ ఔట్ కాదు. చేసిన పరుగులు లేదా బైస్‌ జట్టుకు లెక్కలో చేరతాయి.
క్యాచ్	కాదు	ఫీల్డర్ క్యాచ్ పట్టినా బ్యాటర్ ఔట్ కాదు. బంతి లైవ్‌లోనే ఉంటుంది.
ఎల్‌బీడబ్ల్యూ	కాదు	ఫ్రీ హిట్‌లో ఎల్‌బీడబ్ల్యూ వర్తించదు.
స్టంపింగ్	కాదు	బ్యాటర్ క్రీజు దాటినా స్టంపింగ్ ద్వారా ఔట్ చేయలేరు.
హిట్ వికెట్	కాదు	బ్యాటర్ తనే వికెట్లను కూల్చినా ఔట్ కాదు.
రన్‌ఔట్	అవుతాడు	రన్ తీసే ప్రయత్నంలో సాధారణ నిబంధనల ప్రకారం రన్‌ఔట్ చేయవచ్చు.
ఫీల్డ్‌కు అడ్డుపడటం (Obstructing the Field)	అవుతాడు	ఉద్దేశపూర్వకంగా ఫీల్డింగ్‌కు ఆటంకం కలిగిస్తే ఔట్‌గా ప్రకటిస్తారు.
బంతిని రెండుసార్లు కొట్టడం (Hit the Ball Twice)	అవుతాడు	ఒకే డెలివరీలో బంతిని రెండుసార్లు కొడితే ఔట్ అవుతాడు.

 ఫ్రీ హిట్‌తో మరిచిపోలేని క్రికెట్ క్షణాలు

మ్యాచ్	ఏం జరిగింది?	ఫలితం
భారత్ vs శ్రీలంక, 5వ వన్డే (ఫిబ్రవరి 2012)	నువాన్ కులశేఖర వేసిన నోబాల్ తర్వాత వచ్చిన ఫ్రీ హిట్‌ను ఇర్ఫాన్ పఠాన్ సిక్సర్‌గా మలిచాడు. అయితే అదే బంతిపై నాన్‌-స్ట్రైకర్ ఎండ్‌లో రన్‌ఔట్ అయ్యాడు.	మ్యాచ్ టైగా ముగిసింది. ఇర్ఫాన్ సిక్సర్, రన్‌ఔట్ మ్యాచ్‌లో కీలక ఘట్టాలుగా నిలిచాయి.
భారత్ vs పాకిస్థాన్, టీ20 ప్రపంచకప్ 2022	మహ్మద్ నవాజ్ వేసిన నడుము ఎత్తు ఫుల్‌టాస్ నోబాల్‌గా తేలింది. విరాట్ కోహ్లీ ఆ బంతిని సిక్సర్‌గా మలిచాడు. తర్వాతి ఫ్రీ హిట్‌లో బౌల్డ్ అయినప్పటికీ ఔట్ కాలేదు. బంతి బౌండరీ వైపు వెళ్లడంతో భారత్ మూడు పరుగులు సాధించింది.	బంతి లైవ్‌లోనే ఉందని అంపైర్లు నిర్ణయించడంతో మూడు బైస్ లభించాయి. ఈ ఘటన మ్యాచ్‌లో అత్యంత వివాదాస్పద క్షణంగా నిలవగా, చివరికి భారత్ విజయం సాధించింది.
ఇంగ్లండ్ vs భారత్, 3వ వన్డే (జనవరి 2017)	లియామ్ ప్లంకెట్ వేసిన నోబాల్ తర్వాత వచ్చిన ఫ్రీ హిట్‌లో ఎంఎస్ ధోనీ బౌల్డ్ అయ్యాడు. అయినప్పటికీ ఔట్‌గా ప్రకటించలేదు. బంతి బౌండరీకి వెళ్లడంతో అదనపు పరుగులు వచ్చాయి.	భారత్ 15 పరుగుల తేడాతో విజయం సాధించింది. ఫ్రీ హిట్‌లో 'బౌల్డ్ అయినా ఔట్ కాదు' అనే నిబంధనకు ఇది మంచి ఉదాహరణగా నిలిచింది.
భారత్ vs బంగ్లాదేశ్, ప్రపంచకప్ 2023	రోహిత్ శర్మ ఫ్రీ హిట్ అవకాశాలను సద్వినియోగం చేసుకుంటూ బౌండరీలు, సిక్సర్లు బాదాడు.	భారత్ లక్ష్యాన్ని విజయవంతంగా ఛేదించింది. ఫ్రీ హిట్‌లను రోహిత్ ఎంతో ప్రశాంతంగా ఆడాడని జట్టు యాజమాన్యం ప్రశంసించింది.
ఐపీఎల్‌తో పాటు ఇతర టీ20 లీగ్‌లు	ఎంఎస్ ధోనీ, క్రిస్ గేల్, ఏబీ డివిలియర్స్ వంటి విధ్వంసక బ్యాటర్లు ఫ్రీ హిట్‌లను భారీ సిక్సర్లుగా మలుస్తూ ఎన్నో గుర్తుండిపోయే క్షణాలను సృష్టించారు.	ఫ్రీ హిట్ అంటేనే బౌలర్లపై ఎదురుదాడి అనే భావనను ఈ బ్యాటర్లు మరింత బలపరిచారు.

ఫ్రీ హిట్ సమయంలో ఉపయోగించే సాంకేతికత

ప్రస్తుతం క్రికెట్‌లో ఫ్రీ హిట్‌కు సంబంధించిన నిర్ణయాలు మరింత కచ్చితంగా ఉండేందుకు ఆధునిక సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తున్నారు. బౌలర్ నోబాల్ వేసినప్పుడు, టీవీ అంపైర్‌తో పాటు పలు కెమెరా వ్యవస్థలు బంతి చట్టబద్ధమైనదా కాదా అనే విషయాన్ని పరిశీలిస్తాయి. ఆ తర్వాతే మైదానంలోని అంపైర్ ఫ్రీ హిట్‌కు సంకేతం ఇస్తాడు. అలాగే ఫ్రీ హిట్ సమయంలో జరిగే రన్‌ఔట్‌లు, బౌండరీలు వంటి ఇతర ఘటనలను కూడా సాంకేతికత సహాయంతో పరిశీలిస్తారు.

ఫ్రీ హిట్‌లో బ్యాటర్‌ను బౌల్డ్‌, క్యాచ్‌, ఎల్‌బీడబ్ల్యూ, స్టంపింగ్‌, హిట్ వికెట్ ద్వారా ఔట్ చేయలేనప్పటికీ, మ్యాచ్ అధికారులకు సరైన నిర్ణయాలు తీసుకునేందుకు, ప్రేక్షకులకు బంతి ప్రయాణాన్ని విశ్లేషించి చూపేందుకు హాక్-ఐ, అల్ట్రాఎడ్జ్ వంటి సాంకేతిక వ్యవస్థలు కీలకంగా ఉపయోగపడుతున్నాయి.

ఫ్రీ హిట్ సమయంలో ఉపయోగించే సాంకేతిక వ్యవస్థలు

• హాక్-ఐ బాల్ ట్రాకింగ్ 
• అల్ట్రాఎడ్జ్ / స్నికోమీటర్ 
• హై-స్పీడ్ కెమెరాలు
• టీవీ అంపైర్ (మూడో అంపైర్)
• ఫ్రంట్‌-ఫుట్ నోబాల్ గుర్తించే వ్యవస్థ 
• బాల్ ట్రాకింగ్ సిస్టమ్ 
• మల్టిపుల్ బ్రాడ్‌కాస్ట్ కెమెరా యాంగిల్స్

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)

1. క్రికెట్‌లో ఫ్రీ హిట్ అంటే ఏమిటి?

ఫ్రీ హిట్ అనేది నోబాల్ తర్వాత వచ్చే ప్రత్యేక బంతి. ఈ బంతిపై బ్యాటర్‌ను బౌల్డ్‌, క్యాచ్‌, ఎల్‌బీడబ్ల్యూ, స్టంపింగ్‌, హిట్ వికెట్ వంటి సాధారణ ఔట్ విధానాల ద్వారా ఔట్ చేయలేరు. ఈ నిబంధనను 2007లో ప్రవేశపెట్టి, 2015లో అన్ని రకాల నోబాల్‌లకు విస్తరించారు.

2. ఫ్రీ హిట్ ఎప్పుడు లభిస్తుంది?

ఏ రకమైన నోబాల్ అయినా పడితే, దాని తర్వాతి చెల్లుబాటు అయ్యే బంతి ఫ్రీ హిట్‌గా ఉంటుంది. ఆ బంతి కూడా నోబాల్ లేదా వైడ్ అయితే, మరోసారి ఫ్రీ హిట్ కొనసాగుతుంది.

3. ఫ్రీ హిట్‌లో బ్యాటర్ బౌల్డ్ లేదా క్యాచ్ అయితే ఔట్ అవుతాడా?

లేదు. ఫ్రీ హిట్ బంతిపై బ్యాటర్ బౌల్డ్ అయినా లేదా క్యాచ్ ఇచ్చినా ఔట్‌గా పరిగణించరు. బంతి లైవ్‌లోనే ఉంటుంది. బ్యాటింగ్ జట్టు పరుగులు కూడా చేయవచ్చు.

4. ఫ్రీ హిట్‌లో ఏయే విధాలుగా బ్యాటర్ ఔట్ అవుతాడు?

ఫ్రీ హిట్‌లో రన్‌ఔట్‌, ఫీల్డ్‌కు అడ్డుపడటం (Obstructing the Field), బంతిని రెండుసార్లు కొట్టడం (Hit the Ball Twice) ద్వారా మాత్రమే బ్యాటర్ ఔట్ అవుతాడు. మిగిలిన అన్ని సాధారణ ఔట్ విధానాలు వర్తించవు.

5. ఫ్రీ హిట్ బంతి వైడ్ అయితే ఏమవుతుంది?

ఫ్రీ హిట్ సమయంలో బౌలర్ వైడ్ లేదా నోబాల్ వేస్తే, దాని తర్వాతి బంతి కూడా ఫ్రీ హిట్‌గానే ఉంటుంది.

6. ఫ్రీ హిట్‌కు ముందు ఫీల్డింగ్ అమరికను మార్చవచ్చా?

సాధారణంగా మార్చలేరు. అయితే నోబాల్‌పై బ్యాటర్లు పరుగులు తీసి స్ట్రైక్ మారితే లేదా అక్రమ ఫీల్డింగ్ అమరిక కారణంగా నోబాల్ పడితే మాత్రం ఫీల్డింగ్‌ను మార్చడానికి అనుమతి ఉంటుంది.

7. ఫ్రీ హిట్‌లో వికెట్లు పడితే ఏమవుతుంది?

ఫ్రీ హిట్‌లో బంతి స్టంప్స్‌ను తాకినా బ్యాటర్ ఔట్ కాదు. బంతి లైవ్‌లోనే ఉంటుంది. బంతి బౌండరీకి వెళితే బైస్ రూపంలో పరుగులు కూడా లభిస్తాయి.

8. టెస్టు క్రికెట్‌లో కూడా ఫ్రీ హిట్ నిబంధన ఉందా?

లేదు. ఫ్రీ హిట్ నిబంధన వన్డేలు, టీ20లు మరియు ఇతర పరిమిత ఓవర్ల టోర్నీల్లో మాత్రమే అమల్లో ఉంటుంది. టెస్టు క్రికెట్‌లో ఈ నిబంధన వర్తించదు.

9. ఫ్రీ హిట్ నిబంధనను ఎందుకు ప్రవేశపెట్టారు?

నోబాల్‌లు వేసే బౌలర్లను కఠినంగా శిక్షించడం, బ్యాటర్లకు అదనపు ప్రయోజనం కల్పించడం, అలాగే మ్యాచ్‌లను మరింత ఆసక్తికరంగా మార్చడం కోసం ఈ నిబంధనను ప్రవేశపెట్టారు.

10. నోబాల్ తర్వాత బౌలర్ మారితే ఫ్రీ హిట్ ఉంటుందా?

అవును. నోబాల్ తర్వాత కొత్త బౌలర్ బంతి వేస్తే కూడా ఆ బంతి ఫ్రీ హిట్‌గానే ఉంటుంది. ఫ్రీ హిట్ అనేది బంతికి వర్తించే నిబంధన, బౌలర్‌కు కాదు.

నితీష్ రెడ్డి గాయంతో బయటకు ఇంగ్లాండ్ వన్డే సిరీస్‌కు భారత జట్టు అప్‌డేట్